Σέρρες «Relay of Heritage»: Σκυταλοδρομία πολιτισμού και αθλητισμού
Μια διαφορετική προσέγγιση στην ιστορία και την πολιτιστική κληρονομιά των Σερρών αποτέλεσε η πρωτοβουλία με τίτλο «Σκυταλοδρομία Πολιτισμού: Ενώνοντας το Χθες με το Σήμερα», που αναπτύχθηκε το Σαββατοκύριακο 14 και 15 Νοεμβρίου 2026, συνδέοντας δύο εμβληματικά νεοκλασικά κτίρια της πόλης με μια πρωτότυπη αθλητική δράση.
Η Εταιρεία Μελέτης και Έρευνας της Ιστορίας των Σερρών (Ε.ΜΕ.Ι.Σ.) και ο Γυμναστικός Σύλλογος Σέρρες ’93 συνεργάστηκαν για μια πρωτοβουλία με διπλό συμβολισμό: να θυμίσουν στους Σερραίους την ιστορική αξία των κτιρίων που συναντούν καθημερινά και να αναδείξουν την ανάγκη μεταβίβασης αυτής της κληρονομιάς στις νεότερες γενιές.
Το πρώτο μέρος του διημέρου φιλοξενήθηκε το απόγευμα του Σαββάτου στην ιστορική Οικία Παπαβασιλείου, με επίκεντρο την ιστορία της ίδιας της κατοικίας και του γειτονικού κτιρίου της Εθνικής Τράπεζας.
Στην εκδήλωση ομιλήτριες ήταν η Φωτεινή Αραμπατζή, πρόεδρος του ΤΕΦΑΑ Σερρών, η Ελισάβετ Μωϋσιάδου, νομικός και γραμματέας της Ε.ΜΕ.Ι.Σ., και η Ειρήνη Μπάρμπα, φιλόλογος και ταμίας της Εταιρείας.
Η επιλογή των δύο κτιρίων δεν ήταν τυχαία. Παρότι βρίσκονται δίπλα το ένα στο άλλο, αντιπροσωπεύουν διαφορετικές πλευρές της ζωής των Σερρών κατά τον Μεσοπόλεμο: την οικονομική ανασυγκρότηση της πόλης και την ανάπτυξη της αστικής κοινωνίας.
Η Οικία Παπαβασιλείου: Ένα σπίτι του 1932 που έγινε κοιτίδα πολιτισμού
Η ιστορική Οικία Παπαβασιλείου, δίπλα στην Εθνική Τράπεζα και απέναντι από το Μπεζεστένι, αποτελεί ένα χαρακτηριστικό δείγμα της αστικής αρχιτεκτονικής των Σερρών του Μεσοπολέμου.
Η κατασκευή της ξεκίνησε το 1929 και ολοκληρώθηκε το 1932, σε μια περίοδο κατά την οποία η πόλη προσπαθούσε να αποκτήσει ξανά τον οικονομικό και κοινωνικό δυναμισμό της, ύστερα από τις καταστροφές και τις αναταραχές των προηγούμενων δεκαετιών.
Τη μελέτη και επίβλεψη της κατοικίας ανέλαβε ο αρχιτέκτονας Ξενοφάνης Αιγίδης, ο οποίος είχε αναλάβει και την επίβλεψη της κατασκευής του γειτονικού κτιρίου της Εθνικής Τράπεζας.
Η κατοικία, επιφάνειας 161 τετραγωνικών μέτρων σύμφωνα με τα δημοσιευμένα στοιχεία, διατήρησε την αρχιτεκτονική φυσιογνωμία της εποχής και συνδέθηκε με την κοινωνική και πολιτιστική ζωή της πόλης.
Για πολλά χρόνια χρησιμοποιήθηκε ως χώρος Λόγου και Τέχνης, φιλοξενώντας εκθέσεις, λογοτεχνικές παρουσιάσεις, μουσικές και άλλες πολιτιστικές δραστηριότητες.
Η σημαντική δωρεά του 2022
Καθοριστικός σταθμός για το μέλλον της κατοικίας υπήρξε το 2022, όταν η ιδιοκτήτριά της, Έφη Νότα-Παπαβασιλείου, οδοντίατρος και ιδρυτικό μέλος της Ε.ΜΕ.Ι.Σ., δώρισε την πλήρη κυριότητα του κτιρίου στην Εταιρεία Μελέτης και Έρευνας της Ιστορίας των Σερρών.
Η δωρεά δεν είχε απλώς περιουσιακό χαρακτήρα. Διασφάλισε την αξιοποίηση ενός ιστορικού κτιρίου για πολιτιστικούς και εκπαιδευτικούς σκοπούς.
Η Ε.ΜΕ.Ι.Σ. ανακοίνωσε την πρόθεσή της να λειτουργήσει την κατοικία και ως Σπίτι–Μουσείο, παρουσιάζοντας στοιχεία της καθημερινότητας, των συνηθειών και της αστικής κουλτούρας των Σερρών κατά τη δεκαετία του 1930.
Πρόκειται για μια χαρακτηριστική περίπτωση κατά την οποία η ιδιωτική πρωτοβουλία μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη διατήρηση της συλλογικής μνήμης.
Η Οικία Παπαβασιλείου δεν είναι πλέον απλώς ένα όμορφο παλιό σπίτι. Είναι ένας χώρος που μπορεί να διηγείται την ιστορία της πόλης μέσα από τα αντικείμενα, την αρχιτεκτονική και τις δραστηριότητες που φιλοξενεί.
Το μέγαρο της Εθνικής Τράπεζας: Σύμβολο της οικονομικής αναγέννησης των Σερρών
Λίγα μέτρα μακριά βρίσκεται ένα από τα πλέον αναγνωρίσιμα αρχιτεκτονικά μνημεία των Σερρών: το ιστορικό κτίριο της Εθνικής Τράπεζας.
Η ιστορία του συνδέεται άμεσα με την προσπάθεια οικονομικής ανασυγκρότησης της πόλης μετά τις καταστροφές των Βαλκανικών Πολέμων και της περιόδου του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Το υποκατάστημα της Εθνικής Τράπεζας ιδρύθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 1918, μόλις λίγους μήνες μετά το τέλος της δεύτερης βουλγαρικής κατοχής, που διήρκεσε από το 1916 έως το 1918.
Η δημιουργία ενός ισχυρού τραπεζικού ιδρύματος στις Σέρρες θεωρήθηκε σημαντική για την αναθέρμανση του εμπορίου και την αποκατάσταση της οικονομικής δραστηριότητας.
Το σημερινό επιβλητικό μέγαρο ολοκληρώθηκε το 1927, στην περιοχή που είχε καταστραφεί από τη μεγάλη πυρκαγιά του 1913.
Η αρχιτεκτονική του χαρακτηρίζεται από έντονες νεοκλασικές αναφορές, με την επιβλητική είσοδο, τους τέσσερις πεσσούς με ιωνικού τύπου κιονόκρανα και το αέτωμα να παραπέμπουν στην κλασική ελληνική αρχιτεκτονική.
Στο ισόγειο βρισκόταν η μεγάλη αίθουσα τραπεζικών συναλλαγών, ενώ στους ανώτερους χώρους υπήρχαν γραφεία και η πολυτελής κατοικία του διευθυντή.
Μάλιστα, η κατοικία διέθετε δώδεκα δωμάτια και χώρους υποδοχής προσωπικοτήτων. Εκεί φιλοξενήθηκε και ο Ελευθέριος Βενιζέλος, κατά την επίσκεψή του στις Σέρρες το 1930.
Σύμφωνα με το ιστορικό που έχει δημοσιεύσει η ΚΕΔΗΣ, η τοπική εφημερίδα «Πρωία» κατέγραψε στις 16 Ιουνίου 1927 το άνοιγμα του νέου μεγάρου, αποτυπώνοντας τον εντυπωσιασμό που προκάλεσε στην τοπική κοινωνία. Η ανέγερση του κτιρίου δεν αποτελούσε απλώς μια τραπεζική επένδυση. Ήταν ένα ορατό σύμβολο της μετάβασης από τις καταστροφές του παρελθόντος σε μια περίοδο ανοικοδόμησης και οικονομικής προοπτικής. Έτσι, τα δύο γειτονικά κτίρια αφηγούνται μια κοινή ιστορία: το μέγαρο της Εθνικής Τράπεζας αποτυπώνει την οικονομική ανάκαμψη της πόλης και η Οικία Παπαβασιλείου την ανάπτυξη της αστικής και πολιτιστικής ζωής που ακολούθησε.
Κυριακή 15 Νοεμβρίου: Οι Σέρρες έτρεξαν για την ιστορία τους
Η πρωτοβουλία είχε και ένα δεύτερο, περισσότερο βιωματικό σκέλος, με τη Δρομική Σκυταλοδρομία Πολιτιστικής Κληρονομιάς 4×1.000 μέτρων, που πραγματοποιήθηκε το πρωί της Κυριακής 15 Νοεμβρίου, με σημείο εκκίνησης την πλατεία Ελευθερίας.
Η αθλητική δράση εντάχθηκε στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα Erasmus+ Sport 2025, με τίτλο «Relay of Heritage», και οργανώθηκε από το ΤΕΦΑΑ Σερρών, σε συνεργασία με τον Γ.Σ. Σέρρες ’93, τον Δήμο Σερρών και την Περιφερειακή Ενότητα Σερρών.
Το κεντρικό μήνυμα ήταν απλό αλλά ιδιαίτερα ουσιαστικό: «Τρέχουμε μαζί την ιστορία των Σερρών».
Οι ομάδες αποτελούνταν από τέσσερις δρομείς, με τον καθένα να καλύπτει απόσταση 1.000 μέτρων, παραδίδοντας τη σκυτάλη στον επόμενο.
Η διοργάνωση απευθυνόταν σε ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών και κοινωνικών ομάδων, προβάλλοντας τη συμμετοχή, τη συνεργασία και τη γνωριμία με την ιστορική φυσιογνωμία της πόλης.
Μια διαδρομή ανάμεσα στα ιστορικά τοπόσημα
Η διαδρομή σχεδιάστηκε ώστε οι συμμετέχοντες να περάσουν από χαρακτηριστικά σημεία της ιστορικής και πολιτιστικής ταυτότητας των Σερρών.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό της διοργάνωσης, η σκυτάλη θα περνούσε από το κτίριο της Εθνικής Τράπεζας, την Οικία Παπαβασιλείου, τον Χώρο Πολιτισμού, το Μπεζεστένι – Αρχαιολογικό Μουσείο, το άγαλμα του Εμμανουήλ Παπά, το Δημαρχείο και την πλατεία Εμπορίου, με ολοκλήρωση της διαδρομής στο νεοκλασικό της οδού Ερμού.
Με αυτόν τον τρόπο, οι δρόμοι του ιστορικού κέντρου μετατράπηκαν σε μια διαδρομή γνωριμίας με το παρελθόν της πόλης.
Η διοργάνωση δεν περιορίστηκε στην αθλητική της διάσταση. Επιχείρησε να αναδείξει την ιστορία μέσα από την κίνηση, τη συλλογική προσπάθεια και τη φυσική παρουσία των πολιτών δίπλα στα μνημεία.
Παρών μεταξύ άλλων και ο Αναπληρωτής Γραμματέας Τομέα Ενέργειας του ΠΑΣΟΚ Γιώργος Στάμτσης, ο οποίος στη φώτο που ακολουθεί, συνοδεύει τον ανιψιό του Χρήστο που συμμετείχε στην Σκυταλοδρομία.
Ακολουθήστε μας στο Google News στο Facebook και το Instagram και δείτε τα video μας στο TikTok





























































232047
