Το «SIK.bg» επανέρχεται στη συμφωνία Ελλάδας και Βουλγαρίας, καταγράφοντας τις αντιδράσεις για την επιστροφή των εκκλησιαστικών θησαυρών
ΑΡΘΡΟ του Παναγιώτη Σαββίδη στο lionnews.gr
Με ιδιαίτερα αιχμηρό τρόπο επανέρχεται η βουλγαρική ενημερωτική πύλη sik.bg, στο ζήτημα της επιστροφής των ιστορικών και εκκλησιαστικών κειμηλίων από τη Βουλγαρία στην Ελλάδα, με αφορμή την επίσκεψη του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στις Σέρρες, περασμένη Κυριακή (08/11/2026).
Το Svoboden Informatsionen Kanal (Ελεύθερο Ενημερωτικό Κανάλι), είναι μια βουλγαρική διαδικτυακή εφημερίδα που αυτοπαρουσιάζεται ως ανεξάρτητο ενημερωτικό μέσο, με έμφαση στην ερευνητική δημοσιογραφία, την πολιτική επικαιρότητα και την άσκηση δημόσιας κριτικής.
Σε εκτενές δημοσίευμα, το οποίο υπογράφει ο δημοσιογράφος Γιάβορ Στάντσεφ, το SIK.bg θέτει ένα ιδιαίτερα φορτισμένο ερώτημα: «Εθνική προδοσία υπό μυστική ρήτρα;».
Το δημοσίευμα επιχειρεί να αναδείξει τις αντιδράσεις που εξακολουθεί να προκαλεί στη Βουλγαρία η συμφωνία για την επιστροφή των εκκλησιαστικών κειμηλίων στην Ελλάδα, αλλά και την προοπτική νέων ελληνικών αιτημάτων για ιστορικούς θησαυρούς που παραμένουν σε βουλγαρικές συλλογές.
Οι δηλώσεις Μητσοτάκη που προκάλεσαν αντιδράσεις
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στις δηλώσεις του Έλληνα πρωθυπουργού κατά την επίσκεψή του στις Σέρρες, όταν αναφέρθηκε στη δυνατότητα συνέχισης της συνεργασίας για τον εντοπισμό, την τεκμηρίωση και την επιστροφή πρόσθετων πολιτιστικών αγαθών. Το SIK.bg ερμηνεύει τη συγκεκριμένη τοποθέτηση ως σαφή ένδειξη ότι η Αθήνα δεν θεωρεί την υπόθεση ολοκληρωμένη και πως η πρόσφατη συμφωνία αποτελεί την αρχή μιας ευρύτερης διαδικασίας.
Για τη βουλγαρική ιστοσελίδα, η επιστροφή των κειμηλίων συνιστά σημαντική επιτυχία της ελληνικής πολιτιστικής διπλωματίας, η οποία ενδέχεται να ανοίξει τον δρόμο για νέες διεκδικήσεις. Η συγκεκριμένη προσέγγιση αποτυπώνει την οπτική του δημοσιεύματος και δεν αποτελεί απόδειξη ότι έχουν ήδη διατυπωθεί νέες επίσημες απαιτήσεις για συγκεκριμένα αντικείμενα.
Η αντιπαράθεση για τη μυστικότητα της συμφωνίας
Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που αναδεικνύει το βουλγαρικό μέσο αφορά τη δημοσιοποίηση του περιεχομένου της συμφωνίας.
Το SIK.bg αναφέρει ότι το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο της Βουλγαρίας δεν έχει δημοσιοποιήσει πλήρη αναλυτικό κατάλογο των κειμηλίων, επικαλούμενο ρήτρα εμπιστευτικότητας. Πρόκειται για 48 μουσειακές καταχωρίσεις που αντιστοιχούν σε 53 εκκλησιαστικά αντικείμενα, προερχόμενα από τη Μονή Εικοσιφοινίσσης στο Παγγαίο, τη Μονή Τιμίου Προδρόμου Σερρών και τη Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης.
Το δημοσίευμα καταγράφει τις δημόσιες τοποθετήσεις της διευθύντριας του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου, Μπόνι Πετρούνοβα, αλλά και την αναφορά ότι η βουλγαρική πλευρά θεωρεί την παραχώρηση προσωρινή.
Αντίθετα, στην Ελλάδα η εξέλιξη παρουσιάστηκε ως ιστορική επιστροφή κειμηλίων στον τόπο προέλευσής τους, περισσότερο από έναν αιώνα μετά τη μεταφορά τους στη Βουλγαρία. Αυτή η διαφορετική προσέγγιση δημιουργεί, σύμφωνα με το SIK.bg, σοβαρά ερωτήματα για το ακριβές νομικό καθεστώς των αντικειμένων.
Ο «μυστικός φάκελος» και τα εκατοντάδες αντικείμενα
Ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά του δημοσιεύματος σε ιστορικές συλλογές που συνδέονται με τις βουλγαρικές αποστολές του 1917 στη Βόρεια Ελλάδα.
Το SIK.bg επικαλείται στοιχεία για περισσότερα από 400 αντικείμενα που συνδέονται με τις έρευνες του Βούλγαρου αρχαιολόγου και μετέπειτα πρωθυπουργού Μπογκντάν Φίλοφ, μέρος των οποίων φέρεται να φυλασσόταν επί δεκαετίες σε ειδικό μουσειακό απόθεμα. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται σε χειρόγραφα, εικόνες, λειψανοθήκες και άλλα εκκλησιαστικά αντικείμενα, καθώς και στις συλλογές του Κέντρου Σλαβοβυζαντινών Σπουδών «Ιβάν Ντούιτσεφ» και της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Βουλγαρίας.
Το ίδιο το δημοσίευμα, πάντως, διευκρινίζει ότι η ύπαρξη εκατοντάδων αντικειμένων δεν σημαίνει πως όλα έχουν ελληνική προέλευση ή ότι αποτελούν αντικείμενο επίσημων ελληνικών διεκδικήσεων.
Οι αντιδράσεις Βούλγαρων επιστημόνων
Η ιστοσελίδα φιλοξενεί επίσης τις επιφυλάξεις Βούλγαρων ιστορικών και επιστημόνων, οι οποίοι ζητούν πλήρη καταγραφή των αντικειμένων και δημοσιοποίηση των όρων της συμφωνίας. Μεταξύ άλλων, αναφέρεται στις αντιδράσεις για την ιστορική προέλευση ορισμένων κειμηλίων, τις ενδεχόμενες νομικές συνέπειες και την ανάγκη να εξετάζεται ξεχωριστά κάθε αντικείμενο.
Παράλληλα, καταγράφεται η ανησυχία ότι η συμφωνία μπορεί να δημιουργήσει προηγούμενο για μελλοντικές επιστροφές πολιτιστικών αγαθών. Οι σχετικές ενστάσεις αποτελούν θέσεις των προσώπων που τις διατυπώνουν και όχι διαπιστωμένες παραβάσεις της νομοθεσίας.
Μια συμφωνία που εξακολουθεί να προκαλεί συζητήσεις
Το δημοσίευμα του SIK.bg έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς δείχνει ότι η επιστροφή των κειμηλίων δεν αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο στις δύο πλευρές των συνόρων. Για την ελληνική πλευρά πρόκειται για μια σημαντική εξέλιξη στην αποκατάσταση της ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς της περιοχής των Σερρών και της Δράμας. Στο συγκεκριμένο βουλγαρικό δημοσίευμα, αντίθετα, κυριαρχούν οι ανησυχίες για τη διαφάνεια των συμφωνηθέντων και τις ενδεχόμενες συνέπειες νέων επιστροφών. Εκείνο που προκύπτει με σαφήνεια είναι ότι το θέμα παραμένει ανοιχτό στον δημόσιο διάλογο της Βουλγαρίας, ιδιαίτερα μετά τις πρόσφατες δηλώσεις του Έλληνα πρωθυπουργού.
πηγη: lionnews.gr
232047
